انحراف عرضه از سمت تقاضای مسکن

محمد حسن مرادی در گفت و گو با پایگاه خبری بانک مسکن اظهار کرد: طی دست کم سه سال اخیر عمده ساخت و سازهای صورت گرفته در شهر تهران و در سایر شهرهای کشور در متراژهایی صورت گرفته است که مساحتی چندین برابری نسبت به میانگین مساحت مورد تقاضا در بازار مصرفی خرید آپارتمان دارند.

وی ادامه داد:هم اکنون عمده تقاضا در بازار مسکن مربوط به واحدهایی است که با متراژ متوسط (واحدهای میان متراژ) ساخته و برای فروش به بازار عرضه شده اند اما آمارها نشان می دهد طی سال های اخیر جهت گیری سازندگان مسکن عمدتا به سمت ساخت واحدهای با متراژ بالا (بزرگ متراژ) بوده است و همین موضوع موجب شده هم اکنون حجم قابل توجهی از این گروه واحدها فروش نرفته و در نتیجه سرمایه های صرف شده برای ساخت این آپارتمان ها کماکان در این واحدها محبوس باشد.

مرادی گفت: متوسط سطح زیربنا در ساخت و سازهای صورت گرفته طی سال 85 در کشور 124 مترمربع بوده است؛ این درحالی است که این عدد(متوسط سطح زیربنا در ساخت و سازها)در سال 94 به 144 مترمربع افزایش یافت.

وی همچنین اضافه کرد:در همین بازه زمانی متوسط سطح زیربنا در ساخت و سازهای مسکونی در شهر تهران طی سال 85، 130 مترمربع بوده است که در سال 94 این عدد به 140 مترمربع افزایش یافته است.

مدیرامور طرح  و برنامه بانک مسکن افزود: این در حالی است که طی سال های اخیر نیاز به واحدهای با متراژ پایین تر نسبت به سال ها و دهه های گذشته به خصوص در شهرهای بزرگ و کلان شهرهایی همچون تهران افزایش یافته است اما هم جهت نبودن رفتار سمت عرضه مسکن با تقاضای غالب در این بازار منجر به بروز دو مشکل عمده در بازار مسکن مناطق شهری کشور به خصوص کلان شهرها شده است.

وی ادامه داد: اولین مشکل به «عدم تامین مناسب نیازهای سمت تقاضا در بازار مسکن برای خرید واحدهای میان متراژ و کوچک متراژ-الگوی فعلی تقاضای مصرفی در بازار مسکن-»بر می گردد؛ با وجود اینکه طی سال های اخیر به دلایل گوناگون همچون کوچک شدن بعد خانوار، افزایش قیمت مسکن، افزایش قیمت زمین و ...تقاضا برای خرید واحدهای کوچک متراژ و میان متراژ در بازار مسکن افزایش یافته است اما هم جهت نبودن رفتار سمت عرضه با الگوی تقاضا، منجر به بروز فاصله قیمتی بین متوسط قیمت هرمترمربع واحد مسکونی کوچک و میان متراژ با میانگین قیمت هر مترمربع آپارتمان بزرگ متراژ شده است؛ به طوری که هم اکنون متوسط قیمت هر مترمربع آپارتمان کوچک یا میان متراژ نسبت به میانگین قیمت هرمترمربع آپارتمان بزرگ متراژ با فاصله محسوسی در بازار مسکن قابل مشاهده است.

مرادی افزود: از سوی دیگر عدم تطابق الگوی ساخت مسکن با الگوی غالب تقاضا در بازار معاملات آپارتمان های مسکونی منجر به افزایش حجم واحدهای ساخته شده خالی از سکنه در شهر تهران و سایر نقاط شهری کشور شده است که اولین پیامد آن حبس سرمایه های سازندگان در واحدهای فروش نرفته و در نتیجه کاهش ساخت و ساز به نفع تقاضای مصرفی مسکن است.

وی گفت: مطالعات صورت گرفته درباره توزیع واحدهای مسکونی خالی در بازه زمانی سال 85 تا 90 نشان می دهد، تا سال 90 بیش از یک میلیون و 600 هزار واحد مسکونی خالی در کشور وجود داشته است که سهم تهران از این واحدهای خالی بیش از همه استان ها یعنی معادل 7/19 درصد برابر با 327 هزار و 163 آپارتمان خالی از سکنه اعلام شده است.این در حالی است که در سال 85 تنها 633 هزار واحد مسکونی خالی در کشور وجود داشته است.

مرادی افزود:پس از تهران، اصفهان با سهم 5/8 درصدی و خراسان رضوی با سهم 6/6 درصدی به ترتیب بیشترین تعداد واحدهای خالی از سکنه را در خود جای داده اند.